Poesia bilingue: Massimo Teti e la sua poesia intrisa di empatia/ Massimiliano Teti i jego wiersze przepełnione empatią

Przekład z włoskiego Izabella Teresa Kostka.

Traduzione in polacco Izabella Teresa Kostka.

***

Massimo Teti 

*

L’amore per la poesia e il suo valore nascono spontaneamente: non dipendono né dalla nostra esperienza, né dall’istruzione, né dai premi ottenuti. È una scintilla che arde di una luce viva e non permette di essere dimenticata: la sua forza è così potente da non poter passare inosservata. È proprio questo il caso del mio ospite di oggi, Massimo Teti, che con disarmante sincerità parla di sé dicendo:

     "Mi chiamo Massimo Teti e ho 56 anni. Sono nato a Roma il 4 maggio 1970 e vivo ancora a Roma, in un quartiere periferico di case popolari. Non sono sposato e vivo con mio padre anziano e con mia sorella gemella. Ho anche un’altra sorella e un fratello, un po’ più grandi, che però vivono per conto loro con i rispettivi compagni e compagne. Ho un nipote di 14 anni, figlio di mio fratello. Che dire di me? Posso dire che non ho avuto una vita facile. Ho avuto un’infanzia piuttosto problematica: la mia famiglia non era certo ricca. Mia madre ha sempre lavorato, prestando servizio presso le suore. Mio padre, muratore e pittore edile, c’era e non c’era, e i soldi erano sempre pochi. A scuola ho avuto molte difficoltà, soprattutto a causa delle mie insicurezze e della mia timidezza, dovute anche ai problemi familiari. Sono stato bocciato due volte alle scuole medie e questo mi ha segnato profondamente. Infatti, non ricordo volentieri quegli anni. Dopo aver conseguito la licenza media non ho proseguito gli studi. Sono sempre stato, però, un grande lettore: prima fumetti, poi libri che divoravo in solitudine. Da adulto sentivo che mi mancava qualcosa, così mi sono iscritto a una scuola serale per lavoratori per conseguire il diploma. Lì ho conosciuto una professoressa di lettere e storia che mi ha aiutato molto, facendomi scoprire e riscoprire numerosi autori e incoraggiandomi a scrivere. Devo a lei se ho iniziato a scrivere, anche poesie, perché mi ha aiutato a credere in me stesso e nelle mie potenzialità. Mi ha dato fiducia, e per questo le sarò sempre grato".

      Massimiliano Teti ci dona poesie piene di empatia, comprensione e misericordia, versi che danno voce ai più deboli, intrisi di sincerità, profondità e sentimenti umani universali. Il loro valore si misura nei battiti del cuore e mai in premi materiali o onorificenze.

Buona lettura!

*

Miłość do poezji i jej wartość rodzą się spontanicznie: nie zależą ani od naszego doświadczenia, ani od wykształcenia, ani od zdobytych nagród. To iskra, która płonie żywym blaskiem i nie pozwala o sobie zapomnieć, a jej siła jest tak wielka, że nie sposób jej nie zauważyć. Tak właśnie jest w przypadku mojego dzisiejszego gościa, Massimo Teti'ego, który z rozbrajającą szczerością opowiada o sobie:

     "Nazywam się Massimo Teti i mam 56 lat. Urodziłem się w Rzymie 4 maja 1970 roku i nadal mieszkam w Rzymie, w dzielnicy peryferyjnej mieszkań komunalnych. Nie jestem żonaty i mieszkam z moim starszym ojcem oraz siostrą bliźniaczką. Mam także drugą siostrę i brata, nieco starszych ode mnie, którzy mieszkają już osobno ze swoimi partnerami i partnerkami. Mam czternastoletniego siostrzeńca, syna mojego brata. Co mogę o sobie opowiedzieć? Mogę powiedzieć, że nie miałem łatwego życia. Moje dzieciństwo było dość trudne, bo moja rodzina z pewnością nie była zamożna. Moja mama przez całe życie pracowała, służąc u sióstr zakonnych. Mój ojciec, murarz i malarz budowlany, był obecny i jednocześnie nieobecny, a pieniędzy zawsze brakowało. W szkole miałem wiele trudności, głównie z powodu mojej niepewności i nieśmiałości, które wynikały także z problemów rodzinnych. Dwukrotnie nie zdałem do następnej klasy w szkole podstawowej, co bardzo mocno odcisnęło się na moim życiu. Dlatego nie wspominam tamtych lat z przyjemnością. Po ukończeniu szkoły podstawowej nie kontynuowałem nauki. Zawsze jednak byłem zapalonym czytelnikiem  najpierw komiksów, a później książek, które pochłaniałem w samotności. Jako dorosły czułem jednak, że czegoś mi brakuje, dlatego zapisałem się do wieczorowej szkoły dla pracujących, aby zdobyć dyplom szkoły średniej. Tam poznałem nauczycielkę języka włoskiego i historii, która bardzo mi pomogła, odkrywając przede mną wielu autorów i zachęcając mnie do pisania. To właśnie jej zawdzięczam to, że zacząłem tworzyć, także poezję. Pomogła mi uwierzyć w siebie i w swoje możliwości. Dodała mi pewności siebie i za to zawsze będę jej wdzięczny.”

Massimiliano Teti daruje nam wiersze pełne empatii, zrozumienia i miłosierdzia, wersy dające głos słabszym, przepełnione szczerością, głębią i uniwersalnymi ludzkimi uczuciami. Ich wartość mierzy się uderzeniami serca, a nigdy materialnymi nagrodami czy honorami.

Miłej lektury! 

***

LO STESSO SALE

 

C'è qualcosa che ci lega insieme a un filo d'erba, al ronzio di un'ape che si posa su un fiore, non sa quell'ape che sta salvando il mondo 

mentre l'uomo lo sta devastando

 

Una nuvola passa e per un momento 

oscura il sole, è lo stesso dolore lo stesso sale 

delle lacrime, del mare 

 

Di un esilio di un calvario c'è una nebbia che sale dalla terra al cielo e sulla terra si stende un velo 

come un sudario 

 

Le nuvole rubano l'acqua al mare, il sale alla terra, restituendo pioggia di sale lacrime di sangue di carne innocente, secoli di colpa non espiata 

inondano il tempo presente 

 

C'è chi uccide, chi muore, chi guarda e tace, il sole sul Golgota s'è già oscurato, c'è una madre in ginocchio e un bambino affamato, un altro che dorme e sogna la pace. 

 

*

TA SAMA SÓL

Jest coś, co łączy nas wszystkich ze 

źdźbłem trawy,

brzęczenie pszczoły siadającej na kwiecie.

Ta pszczoła nie wie

że ratuje świat,

podczas gdy człowiek go niszczy.

Chmura przepływa 

i na chwilę zasłania słońce.

To ten sam ból,

ta sama sól

łez i morza.

Mgła wygnania i męki

unosi się z ziemi ku niebu,

a na ziemię opada zasłona

jak całun.

Chmury kradną wodę morzu,

zabierają sól ziemi,

oddając deszcz soli,

łzy krwi i niewinnego ciała,

a wieki niewymazanej winy

zalewają teraźniejszość.

Są ci, którzy zabijają,

są ci, którzy umierają,

i ci, którzy patrzą i milczą,

a słońce nad Golgotą już się zaćmiło,

jest matka klęcząca na kolanach

i głodne dziecko,

jest też inne,

które śpi i śni o pokoju.

***

IL CUORE DEL MONDO 

Ho una stanchezza dell'anima e

gli occhi non riescono a guardare

non so cos'è che mi fa star male

forse quello che accade intorno a me

forse quello che accade dentro di me

il cuore è un lago profondo dove

annegano i ricordi e i pensieri

il presente è una terra desolata

di fiori secchi e d'erba bruciata

ci fosse un motivo per sperare

potrei provare anche ad amare

distrarmi da tutto questo dolore

da questa umanità che muore

da tutta questa morte intorno

e noi intenti a sopravvivere

spolpando l'ultimo brano di carne

a pagare l'ultima bolletta

della luce che si sta spegnendo

come gli occhi dei bambini in guerra

e quelli finiti in fondo al mare

che non sanno qual è la differenza

tra il bianco e il nero, tra la notte

e il giorno, tra noi e loro, ma hanno

imparato cos'è la guerra, hanno

imparato cos'è la fame e la sete

hanno imparato cos'è il dolore

hanno imparato cos'è la morte

Ho una stanchezza dell'anima e

gli occhi non riescono a guardare

ma so cosa mi fa star male

è quello che accade lontano da me

è quello che accade dentro di me

ma il cuore è un mare profondo

dove annega il presente

e a me fa male il cuore

a me fa male il cuore del mondo.

*

SERCE ŚWIATA

Mam zmęczoną duszę 

i oczy, które nie potrafią patrzeć,

nie wiem, co sprawia mi ból 

może to, co dzieje się wokół mnie,

a może to, co dzieje się we mnie

serce jest głębokim jeziorem,

w którym toną wspomnienia i myśli

teraźniejszość jest ziemią jałową,

pełną uschniętych kwiatów

i spalonej trawy

gdyby był jakiś powód do nadziei,

mógłbym spróbować także kochać,

oderwać się od całego tego cierpienia,

od ludzkości, która umiera

od całej tej śmierci wokół nas,

gdy my zajęci jesteśmy przetrwaniem,

obgryzając ostatni kawałek mięsa,

płacąc ostatni rachunek

za gasnące światło

jak oczy dzieci na wojnie

i tych, które spoczęły na dnie morza,

które nie wiedzą jeszcze, czym różni się

biel od czerni, noc 

od dnia, a my od nich, lecz nauczyły się już,

czym jest wojna, nauczyły się,

czym są głód i pragnienie, 

nauczyły się, czym jest ból,

nauczyły się, czym jest śmierć.

Mam zmęczoną duszę 

i oczy, które nie potrafią patrzeć,

lecz wiem już, co sprawia mi ból,

to, co dzieje się daleko ode mnie,

i to, co dzieje się we mnie

lecz serce jest głębokim morzem,

w którym tonie teraźniejszość

i boli mnie serce,

boli mnie

serce świata.

***

FINO ALL'ULTIMO CENTESIMO IN MANO

So bene che non c'è più tempo

che ci avviamo verso la distruzione

che il mare ribolle di rabbia e il cielo

ci sta crollando addosso, che tutto

si consuma, anche questa vita

ci hanno fatto credere che ogni cosa

si può comprare, anche la felicità

che il progresso è una giostra

dove possiamo salire tutti

e chi rimane fuori può aspettare

un altro giro, quando verrà il suo turno

ci hanno fatto credere

che tutto era possibile

che sarebbe durato all'infinito

adesso che il mondo è finito

anche la promessa di un paradiso

che non esiste né in cielo né in terra

che l'unica certezza è la guerra

ma noi possiamo essere tranquilli

finché non arriva a casa nostra

possiamo restare alla finestra

ad ammirare il fuoco che divampa

a guardare i massacri da lontano

fino a quando avremo un po' di luce

fino all'ultimo centesimo in mano.

*

DO OSTATNIEGO GROSZA W DŁONI

Dobrze wiem, że nie ma już czasu,

że zmierzamy ku zagładzie,

że morze wrze gniewem, a niebo

wali się nam na głowy, że wszystko

ulega zużyciu, nawet to życie

wmawiano nam, że każdą rzecz

można kupić, nawet szczęście,

że postęp jest karuzelą,

do której wszyscy mają dostęp,

a ten, kto zostanie na zewnątrz, może poczekać

na kolejną rundę, aż przyjdzie jego kolej

wmawiano nam,

że wszystko jest możliwe,

i będzie trwało bez końca, 

lecz teraz, gdy świat się skończył,

skończyła się także obietnica raju,

który nie istnieje ani w niebie, ani na ziemi,

a jedyną pewnością jest wojna

lecz my możemy być spokojni,

dopóki nie dotrze do naszych domów,

możemy stać w oknie,

podziwiając rozprzestrzeniający się ogień,

oglądać masakry z daleka,

dopóki mamy jeszcze trochę światła,

dopóki w dłoni pozostaje nam

ostatni grosz.

***

In questo vuoto riempito di niente

di parole soffiate sul fuoco di

pensieri poveri e facce feroci

le nuvole corrono veloci

e oscurano il tempo presente

il vapore dei ricordi si sperde

nel vento che soffia più forte

nell'acqua che rompe gli argini

cambia il paesaggio e non sai più dove

sei, qual è il tuo posto qual è la tua storia

così slegata dalla memoria

sotto un cielo che cambia colore

dopo il buio una luce che abbaglia

che non ci fa vedere il dolore

che non ci fa vedere la realtà

continuiamo a non riconoscerci

nello specchio rotto della nostra identità

nella luce di un sole ingannatore

a illuderci ancora una volta

che arriveremo fino a domani

a credere di nuovo ai ciarlatani

che negano la memoria e il presente

a precipitarci incontro alla china

con lo sguardo incollato a uno schermo

leggendo le previsioni del tempo

se domani piove o c'è il sole

ma basterebbe alzare lo sguardo verso

l'ultima linea dell'orizzonte, lì

dove il sole muore lanciando al cielo

un ultimo raggio a incendiare

il confine tra la notte e il giorno

a indicarci la via delle stelle e

nel buio della notte che avanza

a segnare la via del ritorno

nella luce di una nuova speranza.

*

W tej pustce wypełnionej nicością,

słowami wydmuchanymi w ogień,

ubogimi myślami i twarzami pełnymi gniewu

chmury biegną szybko

i zaciemniają teraźniejszość

para wspomnień rozprasza się

na wietrze, wiejącym coraz mocniej,

w wodzie wylewającej się z brzegów,

krajobraz się zmienia i nie wiesz już,

gdzie jesteś, jakie jest twe miejsce,

jaka jest twa historia,

tak oderwana od pamięci 

pod niebem, zmieniającym barwy,

po ciemności przychodzi oślepiające światło,

które nie pozwala nam widzieć bólu,

nie pozwala dostrzec rzeczywistości,

wciąż nie rozpoznajemy siebie

w rozbitym lustrze naszej tożsamości

w świetle zwodniczego słońca

znów łudzimy się,

że dotrzemy do jutra,

wierzymy kolejnym szarlatanom,

zaprzeczającym pamięci i teraźniejszości

i rzucamy się w dół po równi pochyłej

ze wzrokiem przyklejonym do ekranu

czytamy prognozę pogody,

czy jutro będzie deszcz, czy słońce

a wystarczyłoby wznieść wzrok

ku ostatniej linii horyzontu, tam,

gdzie słońce umiera, rzucając w niebo

ostatni promień, co podpala 

granicę między nocą a dniem,

wskazując nam drogę gwiazd

i w mroku nadchodzącej nocy

wyznacza drogę powrotu

do światła nowej nadziei.

***

Si sta consumando piano

il viaggio tra treno e rovi

di un tempo lento

di un sogno sospeso

attaccato al soffitto del cielo

dove nuvole nere sospinte dal vento

minacciano la fine del mondo

nemmeno il sangue rimasto a terra

e milioni di occhi che guardano

fermano l'oscenità della guerra

il conteggio dei morti che sale

di vite che non contano

sulle tavole apparecchiate

sulle parole sperperate

lo sguardo si spegne

nella notte che scende

con la luna che cresce

e le stelle che muoiono

domani sarò ancora vivo

per continuare questo inutile viaggio

non andrò troppo lontano

ma se tu mi darai la mano

mi fermerò qui dove il vento

si arrende dove il tempo

si ferma e il mare è calmo

qui dove il sole rinasce

su una terra rinnovata

e una primavera ritrovata

qui dove rinasce la speranza

qui nel sogno sognato

dei bambini e dei poeti.

*

Powoli się wyczerpuje 

podróż między pociągiem a cierniami,

w powolnym czasie,

w zawieszonym śnie

przyczepionym do sufitu nieba,

gdzie czarne chmury pchane wichrem 

grożą końcem świata,

nawet krew pozostawiona na ziemi

i miliony oczu, które patrzą,

nie powstrzymują obsceniczności wojny,

rosnącego rachunku śmierci,

żywotów, które się nie liczą

na zastawionych stołach,

i w zmarnowanych słowach.

Wzrok gaśnie

w zapadającej nocy,

z księżycem, który rośnie

i gwiazdami, które umierają,

jutro wciąż będę żył,

by kontynuować tę bezsensowną podróż,

nie zajdę daleko,

ale jeśli podasz mi rękę,

zatrzymam się tutaj, gdzie wiatr

poddaje się, gdzie czas

się zatrzymuje, a morze jest spokojne,

tu, gdzie słońce rodzi się na nowo

na odnowionej ziemi

i w odnalezionej wiośnie,

tu, gdzie odradza się nadzieja,

tu, w marzeniu śnionym

przez dzieci i poetów.

***

Non andare da nessuna parte

fermarsi qui dove si ferma il sangue

e i sogni perdono colore

non pensare a quel che non ho avuto

a quello che forse non avrò mai

al poco meno di niente

che stringo tra le mani

ma non invidio gli altri

che credono di avere qualcosa

o magari hanno tutto, non so

e gli basta quello che hanno

ma una vita intera non basta

per capire cosa significa

vivere, vivere senza avere vissuto

senza avere mai capito

cosa vuol dire davvero amare

io so di non saperlo

ho capito di non aver capito

però ci ho provato, mi sono affacciato

sull'orlo dei suoi occhi

ma davanti a tutto quel mare

ho avuto paura di annegare

così sono rimasto sulla riva

di un sogno aspettando l'alba

di un nuovo giorno

e il sole alto sopra i tetti

e gli uccelli liberi nel cielo

e il pane caldo nel forno

e la pace sotto gli ulivi.

*

Nie odchodź nigdzie,

zatrzymaj się tu, gdzie zatrzymuje się krew

i sny tracą kolor,

nie myśl o tym, czego nie miałem,

o tym, czego być może nigdy nie będę miał,

o odrobinie mniej niż nic,

które trzymam w dłoniach.

nie zazdroszczę innym,

którzy wierzą, że coś mają,

lub może mają wszystko, nie wiem,

i wystarcza im to, co posiadają,

lecz całe życie nie wystarcza,

by zrozumieć, co znaczy

istnieć, żyć bez przeżycia,

bez zrozumienia nigdy

czym naprawdę jest miłość,

wiem, że tego nie wiem,

zrozumiałem, że nie zrozumiałem,

a jednak próbowałem,  wychyliłem się

na krawędź jej oczu,

lecz w obliczu tego morza

bałem się utonąć,

więc zostałem na brzegu

marzenia, czekając na nowy świt 

i na słońce wysoko nad dachami,

na ptaki wolne na niebie,

na ciepły chleb w piecu

i na pokój pod drzewami oliwnymi.

***

Per altri articoli dedicati a psicologia, curiosità, benessere, scienza e divulgazione visita anche Italia News Post:

https://italianewspost.wordpress.com